{"id":5382,"date":"2025-04-30T08:21:31","date_gmt":"2025-04-30T06:21:31","guid":{"rendered":"https:\/\/ogrodpan.pl\/blog\/?p=5382"},"modified":"2025-04-30T08:30:17","modified_gmt":"2025-04-30T06:30:17","slug":"wawrzynek-glowkowy-daphne-cneorum-malo-znany-kuzyn-wilczegolyka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wawrzynek-glowkowy-daphne-cneorum-malo-znany-kuzyn-wilczegolyka\/","title":{"rendered":"Wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy (Daphne cneorum) \u2013 ma\u0142o znany kuzyn wilczego\u0142yka\u00a0 \u00a0"},"content":{"rendered":"

W\u015br\u00f3d licznych gatunk\u00f3w z rodzaju <\/span>Daphne<\/span><\/i> (wawrzynek) we florze naszego kraju odnotowujemy jedynie dwa \u2013 wawrzynek wilcze\u0142yko (<\/span>Daphne mezereum<\/span><\/i>) oraz rzadziej spotykany wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy (<\/span>Daphne cneorum<\/span><\/i>), kt\u00f3rego tutaj po kr\u00f3tce opiszemy i przybli\u017cymy…<\/span> <\/span><\/p>\n

Wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy to niska krzewinka dorastaj\u0105ca do 50 cm wysoko\u015bci. Jego p\u0119dy s\u0105 pok\u0142adaj\u0105ce si\u0119, brunatne i zimotrwa\u0142e. Sk\u00f3rzaste, siedz\u0105ce li\u015bcie maj\u0105 lancetowaty kszta\u0142t, s\u0105 ca\u0142obrzegie, ciemnozielone z wierzchu, sinozielone od spodu, ostroko\u0144czyste. Jest chamefitem (ro\u015blin\u0105 niskop\u0105czkow\u0105) co oznacza, \u017ce p\u0105ki spoczynkowe znajduj\u0105 si\u0119 na ro\u015blinie na wysoko\u015bci do 50 cm nad powierzchni\u0105 ziemi. Umiejscowienie takie pozwala na ich ochron\u0119 przed mrozem dzi\u0119ki pokrywie \u015bnie\u017cnej, jednak nawet pomimo obecnie ma\u0142o \u015bnie\u017cnych zim wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy nie przemarza. Tworzy tzw. polikormony czyli rozbudowane struktury ro\u015blinne powstaj\u0105ce z pojedynczego osobnika macierzystego.<\/span> <\/span><\/p>\n

Kwitnie ciemnor\u00f3\u017cowymi (rzadko bia\u0142ymi) wonnymi kwiatami zebranymi w g\u0142\u00f3wkowate, szczytowe kwiatostany rozwijaj\u0105cymi si\u0119 w maju- czerwcu, zapylanymi przez trzmiele i motyle. Owocami s\u0105 \u017c\u00f3\u0142tawe pestkowce zawieraj\u0105ce ciemnobrunatne nasiono, zawi\u0105zuj\u0105 si\u0119 i dojrzewaj\u0105 jednak niezwykle rzadko. W d\u0142ugie, ciep\u0142e lata i jesienie wawrzynek powtarza kwitnienie w sierpniu i we wrze\u015bniu.<\/span> <\/span><\/p>\n

Ca\u0142a ro\u015blina, podobnie jak wawrzynek wilcze\u0142yko, jest truj\u0105ca. <\/span> <\/span><\/p>\n

Wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy jest gatunkiem europejskim – wyst\u0119puje w jej po\u0142udniowej i \u015brodkowej cz\u0119\u015bci, zw\u0142aszcza g\u00f3rach i na wy\u017cynach, zasi\u0119g jest porozrywany \u2013 od Hiszpanii po p\u00f3\u0142wysep Ba\u0142ka\u0144ski.  Przez Polsk\u0119 przebiega p\u00f3\u0142nocna granica jego zasi\u0119gu. Jako gatunek ciep\u0142olubny preferuje suche murawy stepowe, wapienne ska\u0142y i zbocza, widne lasy sosnowe. Niegdy\u015b wawrzynek by\u0142 znany w Polsce z ponad 20 stanowisk, jednak obecnie notuje si\u0119 go jedynie na trzech stanowiskach naturalnych – w rezerwacie Krzemionki Opatowskie oraz na terenie nadle\u015bnictwa Kolbuszowa. Te nieliczne stanowiska maj\u0105 charakter reliktowy, a sam gatunek zaliczany jest do tzw. relikt\u00f3w trzeciorz\u0119dowych, w\u0119druj\u0105cych w okresach interglacjalnych.<\/span> <\/span><\/p>\n

Wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy jest gatunkiem podlegaj\u0105cym \u015bcis\u0142ej ochronie gatunkowej od 1946 roku. W Polskiej czerwonej ksi\u0119dze ro\u015blin oraz na Polskiej czerwonej li\u015bcie paprotnik\u00f3w i ro\u015blin kwiatowych ma status CR (Critically Endangered) \u2013 krytycznie zagro\u017cony. Zanikanie wawrzynka g\u0142\u00f3wkowego w Polsce obserwowane jest od lat 60 ubieg\u0142ego wieku zar\u00f3wno na obszarach chronionych jak i poza nimi co zwi\u0105zane jest z kurczeniem si\u0119 area\u0142u siedlisk, w kt\u00f3rych wawrzynek m\u00f3g\u0142by rosn\u0105\u0107. Siedliska te albo zostaj\u0105 przekszta\u0142cone w tereny mieszkalne lub przemys\u0142owe, b\u0105d\u017a ulegaj\u0105 zmianom w wyniku wzrostu wilgotno\u015bci i zacienienia w zwi\u0105zku z przebudow\u0105 drzewostan\u00f3w w kierunku bor\u00f3w mieszanych lub gr\u0105d\u00f3w. Dodatkowo kwitn\u0105ce p\u0119dy s\u0105 zrywane w celach dekoracyjnych, a ca\u0142e okazy przesadzane do ogrod\u00f3w. Gatunek ten wymaga ochrony czynnej do przetrwania \u2013 usuwania zacieniaj\u0105cych ro\u015blin w swoim s\u0105siedztwie. Korzystna r\u00f3wnie\u017c by\u0142aby reintrodukcja lub introdukcja na stanowiska zast\u0119pcze. Od 2016 roku jest obj\u0119ty Pa\u0144stwowym Monitoringiem \u015arodowiska prowadzonym przez G\u0142\u00f3wny Inspektorat Ochrony \u015brodowiska. <\/span> <\/span><\/p>\n

W ogrodnictwie wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy polecany jest na s\u0142oneczne rabaty bylinowe i na skalniaki, a tak\u017ce do pojemnik\u00f3w. \u0179le znosi przesadzanie, wilgotne ci\u0119\u017ckie gleby i ich kwa\u015bny odczyn. Wymaga stanowiska s\u0142onecznego, przepuszczalnej lekkiej gleby o odczynie zasadowym. rozmna\u017ca si\u0119 przez sadzonki pobierane p\u00f3\u017anym latem lub odk\u0142ady, nie ukorzenia si\u0119 jednak \u0142atwo. Znane s\u0105 ozdobne odmiany wawrzynka g\u0142\u00f3wkowego m.in. takie jak: \u2018Alba\u2019 \u2014 o bia\u0142ych kwiatach, \u2018Eximia\u2019 o du\u017cych, mocno r\u00f3\u017cowych kwiatach czy \u2018Variegata\u2019 o bia\u0142o obrze\u017conych li\u015bciach.<\/span> <\/span><\/p>\n

W Naszym Ogrodzie wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy rezyduje na wschodnim kra\u0144cu rabaty s\u0142onecznej. Zapraszamy do ogl\u0105dania!<\/span> <\/span><\/p>\n

Wybrana literatura:<\/span> 
\n<\/span>Walas J. 1973.Atlas Ro\u015blin Chronionych. Liga Ochrony Przyrody Warszawa<\/span> 
\n<\/span>Polakowski B. 1995. Ro\u015bliny chronione. Atlas. Wydawnictwo Naukowe PWN<\/span> 
\n<\/span>Pi\u0119ko\u015b-Mirkowa H., Mirek Z.2006. Ro\u015bliny chronione. Flora Polski. MULTICO Oficyna wydawnicza<\/span> 
\n<\/span>Polska czerwona ksi\u0119ga ro\u015blin. 2014. Ka\u017amierczakowa R., Zarzycki K., Mirek Z. (red.) Instytut Ochrony Przyrody PAN. Krak\u00f3w. <\/span> 
\n<\/span>Czerwona ksi\u0119ga ro\u015blin wojew\u00f3dztwa podkarpackiego. Zagro\u017cone gatunki ro\u015blin. Zbiorowiska ro\u015blinne. 2015. Rzesz\u00f3w. Stowarzyszenie \u201ePro Carpathia\u201d<\/span> <\/span><\/p>\n

Magdalena Bederska-B\u0142aszczyk<\/p>\nngg_shortcode_0_placeholder\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W\u015br\u00f3d licznych gatunk\u00f3w z rodzaju Daphne (wawrzynek) we florze naszego kraju odnotowujemy jedynie dwa \u2013 wawrzynek wilcze\u0142yko (Daphne mezereum) oraz rzadziej spotykany wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy (Daphne cneorum), kt\u00f3rego tutaj po kr\u00f3tce opiszemy i przybli\u017cymy…  Wawrzynek g\u0142\u00f3wkowy to niska krzewinka dorastaj\u0105ca do 50 cm wysoko\u015bci. Jego p\u0119dy s\u0105 pok\u0142adaj\u0105ce si\u0119, brunatne i zimotrwa\u0142e. Sk\u00f3rzaste, siedz\u0105ce li\u015bcie maj\u0105…<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":5385,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","ngg_post_thumbnail":0,"_kad_post_transparent":"default","_kad_post_title":"default","_kad_post_layout":"default","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"default","_kad_post_vertical_padding":"default","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[18,1,26],"tags":[],"class_list":["post-5382","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","category-rozne","category-z-notatnika-przyrodnika"],"acf":[],"taxonomy_info":{"category":[{"value":18,"label":"Blog"},{"value":1,"label":"R\u00f3\u017cne"},{"value":26,"label":"Z notatnika przyrodnika"}]},"featured_image_src_large":["https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/1-14-1024x768.jpg",1024,768,true],"author_info":{"display_name":"login_ap","author_link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/author\/agnieszka-pfeiffer\/"},"comment_info":0,"category_info":[{"term_id":18,"name":"Blog","slug":"blog","term_group":0,"term_taxonomy_id":18,"taxonomy":"category","description":"","parent":0,"count":56,"filter":"raw","term_order":"0","cat_ID":18,"category_count":56,"category_description":"","cat_name":"Blog","category_nicename":"blog","category_parent":0},{"term_id":1,"name":"R\u00f3\u017cne","slug":"rozne","term_group":0,"term_taxonomy_id":1,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":46,"filter":"raw","term_order":"0","cat_ID":1,"category_count":46,"category_description":"","cat_name":"R\u00f3\u017cne","category_nicename":"rozne","category_parent":18},{"term_id":26,"name":"Z notatnika przyrodnika","slug":"z-notatnika-przyrodnika","term_group":0,"term_taxonomy_id":26,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":95,"filter":"raw","term_order":"0","cat_ID":26,"category_count":95,"category_description":"","cat_name":"Z notatnika przyrodnika","category_nicename":"z-notatnika-przyrodnika","category_parent":18}],"tag_info":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5382","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5382"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5382\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5385"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5382"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5382"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5382"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}