{"id":4494,"date":"2023-09-04T09:18:30","date_gmt":"2023-09-04T07:18:30","guid":{"rendered":"https:\/\/ogrod-powsin.pl\/blog\/?p=4494"},"modified":"2024-02-06T08:46:44","modified_gmt":"2024-02-06T07:46:44","slug":"powsinskie-gory-koncza-20-lat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/powsinskie-gory-koncza-20-lat\/","title":{"rendered":"Powsi\u0144skie g\u00f3ry ko\u0144cz\u0105 20 lat."},"content":{"rendered":"

W Ogrodzie Botanicznym w Powsinie jest wiele charakterystycznych miejsc, kt\u00f3re s\u0105 znane i rozpoznawalne. Na pewno jednym z nich s\u0105 g\u00f3rki w Kolekcji flory Polski. Wzniesienia te zosta\u0142y uformowane, aby w atrakcyjny spos\u00f3b pokaza\u0107 ro\u015bliny wyst\u0119puj\u0105ce w g\u00f3rach naszego kraju.<\/p>\n

Koncepcja kolekcji prezentuj\u0105cej g\u00f3rskie ro\u015bliny polskiej flory prawdopodobnie powsta\u0142a wraz z utworzeniem Ogrodu Botanicznego, jednak na realizacj\u0119 tego pomys\u0142u trzeba by\u0142o czeka\u0107 a\u017c do roku 1992, gdy powsta\u0142 projekt o nazwie \u201eDolinka Tatrza\u0144ska\u201d autorstwa architekt krajobrazu Ireny Bajerskiej i jej zespo\u0142u. Powstanie tego szkicu zapocz\u0105tkowa\u0142o przygotowania ogrodnik\u00f3w do nowego wyzwania, jakim mia\u0142o by\u0107 uprawianie g\u00f3rskich ro\u015blin na Nizinie Mazowieckiej. Pracownicy kolekcji flory polski od 1993 roku intensywnie penetrowali polskie g\u00f3ry, zbieraj\u0105c nasiona, ro\u015bliny i badaj\u0105c siedliska w kt\u00f3rych ros\u0142y, aby stworzy\u0107 ro\u015blinom jak najlepsze warunki do wzrostu i rozwoju.<\/p>\n

 Wypi\u0119trzanie si\u0119 g\u00f3r powsi\u0144skich nad poziom otoczenia zacz\u0119\u0142o si\u0119 w 1998 roku, gdy przywieziono tony ziemi i uformowano cztery wzniesienia o wysoko\u015bci 5, 6, i 8 m. W 1999 roku sprowadzono 1540 ton kamieni wapiennych oraz 131 ton g\u0142az\u00f3w granitowych, kt\u00f3re zacz\u0119\u0142y zmienia\u0107 si\u0119 w skaliste pag\u00f3rki przez go\u015bci pieszczotliwie zwane kamienio\u0142omem. Kamienie na g\u00f3rkach uk\u0142adane by\u0142y z najwi\u0119ksz\u0105 staranno\u015bci\u0105, aby wygl\u0105da\u0142y atrakcyjnie i w miar\u0119 naturalnie. Po przygotowaniu terenu rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 nasadzenia ro\u015blin, najpierw od 2001 roku sadzono drzewa, \u015bwierki, jod\u0142y, buki i jawory, a nast\u0119pnie krzewy irgi i porzeczki, r\u00f3wnolegle sadzono przygotowane wcze\u015bniej byliny, paprocie, ro\u015bliny dwuletnie, oraz wysiewano ro\u015bliny jednoroczne, aby jak najlepiej pokaza\u0107 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 g\u00f3rskich krajobraz\u00f3w.<\/p>\n

\"\" \"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

12 wrze\u015bnia 2003 roku nast\u0105pi\u0142o oficjalne otwarcie kolekcji ro\u015blin g\u00f3rskich.<\/strong><\/p>\n

Ro\u015bliny to w scenerii powsi\u0144skich g\u00f3r najwa\u017cniejszy element, a wi\u0119c w cz\u0119\u015bci kolekcji z ro\u015blinami tatrza\u0144skimi musia\u0142y pojawi\u0107 si\u0119 gatunki najbardziej z tymi g\u00f3rami kojarzone, dlatego ju\u017c w 2003 roku u podn\u00f3\u017ca wzniesie\u0144 zosta\u0142y posadzone krokusy spiskie<\/strong> Crocus scepusiensis<\/em>, w planach mia\u0142a to by\u0107 druga Dolina Chocho\u0142owska z \u0142anami kwitn\u0105cych krokus\u00f3w. Niestety krokusy przywiezione z Zakopanego nie zaaklimatyzowa\u0142y si\u0119 na ni\u017cu i z posadzonych sze\u015bciuset cebul, po trzech latach by\u0142o ju\u017c tylko sto pi\u0119\u0107dziesi\u0105t. W nast\u0119pnych latach jeszcze ich ubywa\u0142o, a obecnie powsi\u0144ska populacja krokus\u00f3w ustabilizowa\u0142a si\u0119 na poziomie oko\u0142o stu kwitn\u0105cych egzemplarzy i chocia\u017c do zamierzonego efektu jeszcze daleko, to nie ustajemy w wysi\u0142kach, aby krokus\u00f3w by\u0142o coraz wi\u0119cej. <\/p>\n

krokusy spiskie<\/em><\/p>\n

\"\" \"\"<\/p>\n

Na wzniesieniach z ro\u015blinami tatrza\u0144skimi w 2004 roku posadzono dziewi\u0119\u0107si\u0142 bez\u0142odygowy<\/strong> Carlina acaulis<\/em>, nasiona tego gatunku zosta\u0142y zebrane w Tatrza\u0144skim Parku Narodowym. Ro\u015bliny przez kilka lat ros\u0142y s\u0142abo, ale w ko\u0144cu przekona\u0142y si\u0119, \u017ce powsi\u0144skie g\u00f3ry to bardzo dobre miejsce i obecnie same si\u0119 wysiewaj\u0105 i spotka\u0107 je mo\u017cna w r\u00f3\u017cnych miejscach w kolekcji.<\/p>\n

dziewi\u0119\u0107si\u0142 bez\u0142odygowy<\/em><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Gips\u00f3wka rozes\u0142ana<\/strong> Gipsophila repens<\/em> r\u00f3wnie\u017c ro\u015bnie w kolekcji od jej pocz\u0105tk\u00f3w, jest to gatunek w naturze zwi\u0105zany z wapiennymi ska\u0142ami w Tatrach i Pieninach. Na powsi\u0144skich wapiennych ska\u0142ach czuje si\u0119 bardzo dobrze, tworz\u0105c du\u017ce poduchy szarawych mi\u0119sistych li\u015bci, wiosn\u0105 obsypanych delikatnymi bia\u0142ymi lub lekko r\u00f3\u017cowymi kwiatami.<\/p>\n

gips\u00f3wka rozes\u0142ana<\/em><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Na wzniesieniach prezentuj\u0105cych flor\u0119 Pienin ro\u015bnie i wspaniale si\u0119 rozmna\u017ca j\u0119zycznik zwyczajny<\/strong> Asplenium scolopendrium<\/em>, ta okaza\u0142a papro\u0107 wyst\u0119puje niezbyt cz\u0119sto na po\u0142udniu Polski w miejscach skalistych i zacienionych. W 2002 roku na g\u00f3rkach z ro\u015blinami pieni\u0144skimi, od strony p\u00f3\u0142nocnej, posadzono oko\u0142o trzydziestu okaz\u00f3w j\u0119zycznika, rozmno\u017conych z zarodnik\u00f3w, papro\u0107 ta znalaz\u0142a tam dla siebie idealne miejsce i po kilku latach pod kamieniami pojawi\u0142y si\u0119 m\u0142ode ro\u015blinki. Obecnie j\u0119zycznik zwyczajny dominuje na p\u00f3\u0142nocnych stokach wzniesie\u0144 i powoli przenosi si\u0119 na nast\u0119pne lokalizacje. <\/p>\n

j\u0119zycznik zwyczajny<\/em><\/p>\n

\"\"\"\"<\/p>\n

Ciekawym gatunkiem, kt\u00f3ry mo\u017cna zobaczy\u0107 na po\u0142udniowych stokach z ro\u015blinami Pienin, jest relikt geograficzny chryzantema Zawadzkiego<\/strong> Denranthema zawadzkii<\/em>, wyst\u0119puj\u0105cy w naturze na stanowisku w Pieninach, kt\u00f3re jest odseparowane o oko\u0142o tysi\u0105c kilometr\u00f3w od zwartego azjatyckiego zasi\u0119gu tego gatunku.<\/p>\n

Chryzantema Zawadzkiego<\/em><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ro\u015bliny posadzono tam w 2003 roku i co prawda troch\u0119 trzeba im pomaga\u0107, czyli wysiewa\u0107 w warunkach kontrolowanych, ale og\u00f3lnie radz\u0105 sobie zupe\u0142nie dobrze. W tym samym czasie posadzono r\u00f3wnie\u017c pszonak pieni\u0144ski<\/strong> Erysimum pieninicum,<\/em> uznany za endemit Pienin, kt\u00f3ry jest ro\u015blin\u0105 dwuletni\u0105, ale na przygotowanym dla niego miejscu znalaz\u0142 \u015bwietne warunki do \u017cycia i sam rozsiewa si\u0119 do tej pory.<\/p>\n

Pszonak pieni\u0144ski<\/em><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

W cz\u0119\u015bci kolekcji prezentuj\u0105cej ro\u015bliny bieszczadzkie uwag\u0119 zwraca pi\u0119kny,  go\u017adzik skupiony<\/strong>  Dianthus compactus<\/em>, w Polsce znany wy\u0142\u0105cznie z  Bieszczad\u00f3w. Posadzony w kolekcji w 2003 roku, do tej pory kwitnie co roku i zachwyca ciemnor\u00f3\u017cowymi kwiatami, sam si\u0119 rozsiewa nadaj\u0105c skarpie powsi\u0144skiej prawdziwie bieszczadzki charakter. Chaber mi\u0119kkow\u0142osy<\/strong> Centaurea mollis<\/em> chocia\u017c naturalnie ro\u015bnie w ca\u0142ych Karpatach, to w kolekcji zosta\u0142 posadzony w 2004 roku w cz\u0119\u015bci bieszczadzkiej, i od tamtej pory pi\u0119knie si\u0119 rozrasta. W porze kwitnienia, kt\u00f3ra przypada w Ogrodzie na drug\u0105 po\u0142ow\u0119 maja i pocz\u0105tek czerwca, jego charakterystyczne kwiatostany koszyczki o niebieskich, powcinanych kwiatach j\u0119zyczkowych i r\u00f3\u017cowo fioletowych kwiatach rurkowych s\u0105 ozdob\u0105 powsi\u0144skiej \u201epo\u0142oniny\u201d.<\/p>\n

Powsi\u0144ska po\u0142onina z go\u017adzikiem skupionym<\/em><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Chaber miekkow\u0142osy<\/em><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

20 lat istnienia kolekcji ro\u015blin g\u00f3rskich to ciekawe do\u015bwiadczenie z ro\u015blinami, kt\u00f3re zawsze potrafi\u0105 nas zaskoczy\u0107, a wi\u0119c ka\u017cdy dzie\u0144 pracy z nimi to przygoda. Kolekcja nieustannie si\u0119 zmienia, ro\u015bliny si\u0119 rozrastaj\u0105 lub przenosz\u0105 si\u0119 w inne miejsca, ska\u0142y eroduj\u0105, wi\u0119c dobrze jest zagl\u0105da\u0107 tutaj co jaki\u015b czas, aby zobaczy\u0107 jak wygl\u0105da obecnie.<\/p>\n

Anna Gasek<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W Ogrodzie Botanicznym w Powsinie jest wiele charakterystycznych miejsc, kt\u00f3re s\u0105 znane i rozpoznawalne. Na pewno jednym z nich s\u0105 g\u00f3rki w Kolekcji flory Polski. Wzniesienia te zosta\u0142y uformowane, aby w atrakcyjny spos\u00f3b pokaza\u0107 ro\u015bliny wyst\u0119puj\u0105ce w g\u00f3rach naszego kraju. Koncepcja kolekcji prezentuj\u0105cej g\u00f3rskie ro\u015bliny polskiej flory prawdopodobnie powsta\u0142a wraz z utworzeniem Ogrodu Botanicznego, jednak…<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":4501,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","ngg_post_thumbnail":0,"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[18,14,1,34,19],"tags":[],"class_list":["post-4494","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","category-ciekawostki","category-rozne","category-w-naszym-ogrodzie","category-news"],"taxonomy_info":{"category":[{"value":18,"label":"Blog"},{"value":14,"label":"Ciekawostki"},{"value":1,"label":"R\u00f3\u017cne"},{"value":34,"label":"W naszym Ogrodzie"},{"value":19,"label":"Wydarzenia"}]},"featured_image_src_large":["https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/003a.-Oficjalne-otwarcie-kolekcji-roslin-gorskich.jpg",600,400,false],"author_info":{"display_name":"login_ap","author_link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/author\/agnieszka-pfeiffer\/"},"comment_info":0,"category_info":[{"term_id":18,"name":"Blog","slug":"blog","term_group":0,"term_taxonomy_id":18,"taxonomy":"category","description":"","parent":0,"count":56,"filter":"raw","cat_ID":18,"category_count":56,"category_description":"","cat_name":"Blog","category_nicename":"blog","category_parent":0},{"term_id":14,"name":"Ciekawostki","slug":"ciekawostki","term_group":0,"term_taxonomy_id":14,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":40,"filter":"raw","cat_ID":14,"category_count":40,"category_description":"","cat_name":"Ciekawostki","category_nicename":"ciekawostki","category_parent":18},{"term_id":1,"name":"R\u00f3\u017cne","slug":"rozne","term_group":0,"term_taxonomy_id":1,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":45,"filter":"raw","cat_ID":1,"category_count":45,"category_description":"","cat_name":"R\u00f3\u017cne","category_nicename":"rozne","category_parent":18},{"term_id":34,"name":"W naszym Ogrodzie","slug":"w-naszym-ogrodzie","term_group":0,"term_taxonomy_id":34,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":65,"filter":"raw","cat_ID":34,"category_count":65,"category_description":"","cat_name":"W naszym Ogrodzie","category_nicename":"w-naszym-ogrodzie","category_parent":18},{"term_id":19,"name":"Wydarzenia","slug":"news","term_group":0,"term_taxonomy_id":19,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":27,"filter":"raw","cat_ID":19,"category_count":27,"category_description":"","cat_name":"Wydarzenia","category_nicename":"news","category_parent":18}],"tag_info":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4494","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4494"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4494\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4501"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}