{"id":4421,"date":"2023-07-07T08:23:37","date_gmt":"2023-07-07T06:23:37","guid":{"rendered":"https:\/\/ogrod-powsin.pl\/blog\/?p=4421"},"modified":"2024-02-06T08:44:23","modified_gmt":"2024-02-06T07:44:23","slug":"w-lipcowe-groszki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/w-lipcowe-groszki\/","title":{"rendered":"W lipcowe groszki"},"content":{"rendered":"

Lipiec, zwykle najcieplejszy miesi\u0105c w roku, znaczony jest burzami i ulewnymi deszczami. W naturze wiele ro\u015blin ju\u017c zawi\u0105zuje nasiona, ale jeszcze du\u017ca grupa rozpoczyna lub kontynuuje kwitnienie, mi\u0119dzy innymi kilka gatunk\u00f3w groszk\u00f3w.<\/p>\n

Groszek le\u015bny (Lathyrus sylvestris<\/em>)<\/strong> preferuje skraje las\u00f3w, zaro\u015bla, suche murawy, przydro\u017ca na terenie ca\u0142ego kraju. Jest bylin\u0105 o d\u0142ugich, pe\u0142zaj\u0105cych k\u0142\u0105czach. P\u0119dy pok\u0142adaj\u0105ce si\u0119 lub pn\u0105ce, od 60 cm do 2 m, a nawet 4 m d\u0142ugo\u015bci. \u0141odygi s\u0105 kanciaste i oskrzydlone. Wszystkie li\u015bcie maj\u0105 jedn\u0105 par\u0119 listk\u00f3w z 3-5 r\u00f3wnoleg\u0142ymi nerwami. O\u015b li\u015bcia jest w\u0105sko oskrzydlona, zako\u0144czona w\u0105sem czepnym. Kwiaty w kolorze od \u017c\u00f3\u0142tozielonego do r\u00f3\u017cowego, z czerwonawym lub sinym odcieniem. Jest to ro\u015blina ekspansywna, tworzy sk\u0142\u0119bione skupiska, wspinaj\u0105ce si\u0119 na wy\u017csze byliny, jak r\u00f3wnie\u017c wspaniale rozmna\u017ca si\u0119 przez nasiona.<\/p>\n

W kolekcji Flory Polski groszek le\u015bny ro\u015bnie przy wzniesieniu z ro\u015blinami pieni\u0144skimi, od strony p\u00f3\u0142nocnej, ale te\u017c w r\u00f3\u017cnych innych miejscach.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Groszek bulwiasty (Lathyrus <\/em>tuberosus)<\/strong> jest ro\u015blin\u0105 wieloletni\u0105, pochodzi z Europy i Azji, w Polsce ma status archeofita czyli gatunku kt\u00f3ry przyby\u0142 na ten teren przed czasem wielkich odkry\u0107 geograficznych (umownie przyjmuje si\u0119 1500 rok). Przypuszcza si\u0119, \u017ce rozpowszechni\u0142 si\u0119 on r\u00f3wnocze\u015bnie z upraw\u0105 zb\u00f3\u017c w ca\u0142ej \u015brodkowej Europie, obecnie gatunek ten staje si\u0119 coraz rzadszy. Nadal pojawia si\u0119 jako chwast w uprawach, zasiedla miedze, ugory, przydro\u017ca, nasypy kolejowe, rowy, trawniki i zaro\u015bla. \u0141odyga ma d\u0142ugo\u015b\u0107 od 30 do 100 cm, pok\u0142ada si\u0119 lub wspina na podporach. Li\u015bcie sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z jednej pary listk\u00f3w o eliptycznym lub jajowatym kszta\u0142cie. O\u015b li\u015bcia jest przed\u0142u\u017cona w pojedynczy lub rozga\u0142\u0119ziony w\u0105s czepny. Kwiaty purpurowor\u00f3\u017cowe s\u0105 zebrane w kwiatostan sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z 2 do 7 kwiat\u00f3w. Okres kwitnienia przypada na czerwic i lipiec. Nazwa gatunkowa tego groszku pochodzi od bulwiastych zgrubie\u0144 na korzeniach, kt\u00f3re s\u0105 bogate w skrobi\u0119 i s\u0105 jadalne, ale niewielkie rozmiary bulwek nie zach\u0119caj\u0105 do ich zbierania. <\/p>\n

W kolekcji flory Polski groszek bulwiasty ro\u015bnie przy g\u00f3rach z ro\u015blinami pieni\u0144skimi od strony po\u0142udniowej.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Groszek szerokolistny (Lathyrus latifolius<\/em>)<\/strong> jest bylin\u0105, w Polsce ma niewiele stanowisk na terenie Niecki Nidzia\u0144skiej oraz na G\u00f3rnym i Dolnym \u015al\u0105sku. Obj\u0119ty jest \u015bcis\u0142\u0105 ochrona prawn\u0105, a tak\u017ce ma status gatunku krytycznie zagro\u017conego. \u0141odyga tej ro\u015bliny jest p\u0142o\u017c\u0105ca lub podnosz\u0105ca si\u0119 i osi\u0105ga d\u0142ugo\u015b\u0107 ponad 2 m, jest czworokanciasta i silnie oskrzydlona. Li\u015bcie sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z jednej pary eliptycznych listk\u00f3w, o\u015b li\u015bcia zako\u0144czona jest rozga\u0142\u0119zionym w\u0105sem. Przylistki s\u0105 do\u015b\u0107 du\u017ce, co najmniej tak szerokie jak oskrzydlona \u0142odyga. Kwiaty zebrane s\u0105 w groniaste kwiatostany z 6 do 13 kwiatami. Korona kwiatu r\u00f3\u017cowa z ciemniejszymi \u017cy\u0142kami. Kwitnienie przypada na lipiec i sierpie\u0144. Groszek szerokolistny w r\u00f3\u017cnych formach barwnych, od bia\u0142ej do purpurowej jest cz\u0119sto uprawiany w ogrodach.<\/p>\n

W kolekcji flory Polski w uprawie znajduj\u0105 si\u0119 ro\u015bliny pochodz\u0105ce z Garbu Pi\u0144czowskiego, mo\u017cna je zobaczy\u0107 na \u201erabacie s\u0142onecznej\u201d naprzeciwko kolekcji ro\u015blin g\u00f3rskich.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Groszek \u0142\u0105kowy (Lathyrus pratensis<\/em>)<\/strong> pospolicie wyst\u0119puje w ca\u0142ej Polsce, w g\u00f3rach a\u017c po pi\u0119tro kosodrzewiny, ro\u015bnie na \u0142\u0105kach, na pastwiskach i w zaro\u015blach. Jest bylin\u0105 o p\u0142o\u017c\u0105cej lub pn\u0105cej i rozga\u0142\u0119zionej \u0142odydze dorastaj\u0105cej od 30 cm do 1 m d\u0142ugo\u015bci. Li\u015bcie s\u0105 z jedn\u0105 par\u0105 pod\u0142u\u017cnie lancetowatych, ostro zako\u0144czonych listk\u00f3w, a osi\u0105 zako\u0144czon\u0105 w\u0105sem. Kwiatostan sk\u0142ada si\u0119 z od 5 do 10 kwiat\u00f3w o s\u0142onecznie \u017c\u00f3\u0142tej koronie. Kwitnie d\u0142ugo, bo zaczyna w czerwcu i kwitn\u0105ce ro\u015bliny mo\u017cna jeszcze zobaczy\u0107 w ko\u0144cu sierpnia.<\/p>\n

W kolekcji flory Polski ro\u015bliny tego gatunku rosn\u0105 w \u201e\u0179r\u00f3dlisku\u201d oraz na najwy\u017cszej g\u00f3rze przy stawie.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

Groszek r\u00f3\u017cnolistny (Lathyrus <\/em>heterophyllus)<\/strong> Gatunek nie notowany w Polsce przez wiele lat i uznawany za wymar\u0142y. Ponownie odnaleziony w 2016 roku w p\u00f3\u0142nocno-wschodniej Polsce. Na czerwonej li\u015bcie z 2016 roku posiada kategori\u0119 gatunku krytycznie zagro\u017conego we florze Polski. Wyst\u0119puje rzadko, w lasach i zaro\u015blach – g\u0142\u00f3wnie na szkieletowych glebach wapiennych, w miejscach widnych i cz\u0119\u015bciowo ocienionych. Ro\u015bliny s\u0105 okaza\u0142e, p\u0119dy dorastaj\u0105 nawet do 2 m d\u0142ugo\u015bci, \u0142odygi s\u0105 kanciaste i szeroko oskrzydlone. Kwiatostan sk\u0142ada si\u0119 z 3 do 8 kwiat\u00f3w o intensywnie r\u00f3\u017cowej barwie. W kolekcji ro\u015bnie od 1984 roku, sprowadzony zosta\u0142 wtedy z Mazur i bardzo szybko zadomowi\u0142 si\u0119 w Ogrodzie. Bardzo dobrze rozmna\u017ca si\u0119 z nasion, a jego bardzo d\u0142ugi, s\u0142abo rozga\u0142\u0119ziony system korzeniowy utrzymuje go w glebie przez wiele lat. Groszek r\u00f3\u017cnolistny ro\u015bnie na \u201erabacie s\u0142onecznej\u201d w okolicy k\u0119py brz\u00f3z.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Groszek kosmatostr\u0105kowy<\/strong> (Lathyrus hirsutus<\/em>) spotka\u0107 mo\u017cna na le\u015bnych polanach, w\u015br\u00f3d krzew\u00f3w, na polach, przydro\u017cach lub w miejscach ruderalnych. Nie jest jednak ro\u015blin\u0105 pospolicie wyst\u0119puj\u0105c\u0105 w Polsce. Jej stanowiska stwierdzono w Beskidzie \u015al\u0105skim, na \u015al\u0105sku, na Nizinie \u015al\u0105skiej powy\u017cej Wroc\u0142awia, w okolicy Gryfina oraz na Pojezierzu Mazurskim. Jest ro\u015blin\u0105 jednoroczn\u0105 lub dwuletni\u0105, kt\u00f3rej p\u0142o\u017c\u0105ce i wspinaj\u0105ce si\u0119 p\u0119dy osi\u0105gaj\u0105 d\u0142ugo\u015b\u0107 do 80 cm. Wszystkie li\u015bcie maj\u0105 tylko jedn\u0105 par\u0119 listk\u00f3w, zako\u0144czon\u0105 w\u0105sem czepnym. Listki s\u0105 r\u00f3wnow\u0105skie, wyd\u0142u\u017cone, zaokr\u0105glone i zako\u0144czone drobnym ko\u0144czykiem. Kwiatostany sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 najcz\u0119\u015bciej z dw\u00f3ch kwiat\u00f3w, ale bywa te\u017c, \u017ce jest tylko jeden kwiat, albo trzy kwiaty, kt\u00f3re s\u0105 czerwonofioletowe, gdy przekwitaj\u0105 staja si\u0119 niebieskofioletowe. Okres kwitnienia przypada od czerwca do sierpnia. W kolekcji flory Polski groszek kosmatostr\u0105kowy ro\u015bnie przy chacie g\u00f3rskiej w grupie ro\u015blin ruderalnych czyli zwi\u0105zanych z siedliskami silnie przekszta\u0142conymi przez cz\u0142owieka.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Groszek bezlistny<\/strong> (Lathyrus aphaca<\/em>) przyby\u0142 do Polski stosunkowo niedawno, bo w XX wieku z po\u0142udniowej i zachodniej Europy, obecnie zadomowi\u0142 si\u0119 na zachodzie kraju g\u0142\u00f3wnie na po\u0142udniu i p\u00f3\u0142nocy. Groszek ten jest ro\u015blin\u0105 jednoroczn\u0105 o wspinaj\u0105cych si\u0119 p\u0119dach d\u0142ugo\u015bci 90 cm. Funkcj\u0119 asymilacyjn\u0105 u tego gatunku pe\u0142ni\u0105 bardzo rozro\u015bni\u0119te przylistki, a w\u0142a\u015bciwe li\u015bcie zredukowane s\u0105 do postaci w\u0105sa czepnego. Kwiatostan na d\u0142ugiej szypule posiada jeden lub dwa kwiaty w kolorze \u017c\u00f3\u0142tym, kwitnie d\u0142ugo, bo od maja do sierpnia. W kolekcji groszek bezlistny ro\u015bnie przy chacie g\u00f3rskiej.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Urocze kwitn\u0105ce groszki towarzysz\u0105 nam od wczesnej wiosny do ko\u0144ca lata, ka\u017cdy z nich jest inny i ka\u017cdy ciekawy. Zapraszamy do poznawania groszk\u00f3w, jeszcze w lipcu i sierpniu w kolekcji flory Polski.<\/p>\n

Anna Gasek<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Lipiec, zwykle najcieplejszy miesi\u0105c w roku, znaczony jest burzami i ulewnymi deszczami. W naturze wiele ro\u015blin ju\u017c zawi\u0105zuje nasiona, ale jeszcze du\u017ca grupa rozpoczyna lub kontynuuje kwitnienie, mi\u0119dzy innymi kilka gatunk\u00f3w groszk\u00f3w. Groszek le\u015bny (Lathyrus sylvestris) preferuje skraje las\u00f3w, zaro\u015bla, suche murawy, przydro\u017ca na terenie ca\u0142ego kraju. Jest bylin\u0105 o d\u0142ugich, pe\u0142zaj\u0105cych k\u0142\u0105czach. P\u0119dy pok\u0142adaj\u0105ce…<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":4433,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","ngg_post_thumbnail":0,"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[18,14,34],"tags":[],"class_list":["post-4421","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","category-ciekawostki","category-w-naszym-ogrodzie"],"taxonomy_info":{"category":[{"value":18,"label":"Blog"},{"value":14,"label":"Ciekawostki"},{"value":34,"label":"W naszym Ogrodzie"}]},"featured_image_src_large":["https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Groszek-szerokolistny-1024x724.jpg",1024,724,true],"author_info":{"display_name":"login_ap","author_link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/author\/agnieszka-pfeiffer\/"},"comment_info":0,"category_info":[{"term_id":18,"name":"Blog","slug":"blog","term_group":0,"term_taxonomy_id":18,"taxonomy":"category","description":"","parent":0,"count":56,"filter":"raw","cat_ID":18,"category_count":56,"category_description":"","cat_name":"Blog","category_nicename":"blog","category_parent":0},{"term_id":14,"name":"Ciekawostki","slug":"ciekawostki","term_group":0,"term_taxonomy_id":14,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":40,"filter":"raw","cat_ID":14,"category_count":40,"category_description":"","cat_name":"Ciekawostki","category_nicename":"ciekawostki","category_parent":18},{"term_id":34,"name":"W naszym Ogrodzie","slug":"w-naszym-ogrodzie","term_group":0,"term_taxonomy_id":34,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":65,"filter":"raw","cat_ID":34,"category_count":65,"category_description":"","cat_name":"W naszym Ogrodzie","category_nicename":"w-naszym-ogrodzie","category_parent":18}],"tag_info":false,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4421","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4421"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4421\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4433"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4421"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4421"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4421"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}