{"id":3481,"date":"2021-10-12T08:25:04","date_gmt":"2021-10-12T06:25:04","guid":{"rendered":"https:\/\/ogrod-powsin.pl\/blog\/?p=3481"},"modified":"2021-10-19T08:25:26","modified_gmt":"2021-10-19T06:25:26","slug":"ogrod-pysznosci-miechunka-pomidorowa-physalis-ixocarpa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/ogrod-pysznosci-miechunka-pomidorowa-physalis-ixocarpa\/","title":{"rendered":"Ogr\u00f3d pyszno\u015bci: Miechunka pomidorowa Physalis ixocarpa"},"content":{"rendered":"

Wszyscy znamy miechunk\u0119 rozd\u0119t\u0105 Physalis alkekengi <\/em>o charakterystycznych owocach, przypominaj\u0105cych czerwone lub pomara\u0144czowe lampiony z miniaturowym \u201epomidorkiem\u201d w \u015brodku. W Kolekcji Ro\u015blin Warzywnych prezentujemy Pa\u0144stwu kilka blisko spokrewnionych z ni\u0105 gatunk\u00f3w, nie tak \u015blicznych, za to jadalnych, a po odpowiednim przyrz\u0105dzeniu wr\u0119cz przepysznych.<\/p>\n

Jedn\u0105 z nich jest miechunka pomidorowa Physalis ixocarpa<\/em> Brot. ex Hornem. (syn. P. philadelphica<\/em> Lam., P. chenopodifolia<\/em> Willd., P. cavalarei <\/em>Lev.), podstawowy sk\u0142adnik zielonych sals w kuchni meksyka\u0144skiej. Podobnie jak w przypadku wielu innych egzotycznych jarzyn tak\u017ce t\u0105 miechunk\u0119 znale\u017a\u0107 mo\u017cna w sklepach ze zdrow\u0105 \u017cywno\u015bci\u0105 i hipsterskich restauracjach pod wieloma innymi nazwami jak \u201efarolito\u201d (hiszp. \u201elatarenka, lampionik\u201d), \u201etomatillo\u201d (hiszp.. \u201epomidorek\u201d) albo \u201emilto\u201d (skr\u00f3t od hiszp.. s\u0142\u00f3w \u201etomate milpero\u201d czyli \u201epolny\/chwastowy\/dziki pomidor\u201d). Nieliczne polskie atlasy egzotycznych owoc\u00f3w i jarzyn tytu\u0142uj\u0105 to urocze warzywo \u201em. sk\u00f3rzast\u0105\u201d b\u0105d\u017a \u201em. lepk\u0105\u201d.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Tak samo jak prawdziwe pomidory m. pomidorowa nale\u017cy do rodziny psiankowatych i pochodzi z P\u00f3\u0142kuli Zachodniej. Konkretnie z po\u0142udniowego Meksyku oraz przyleg\u0142ych wy\u017cyn Salwadoru i Gwatemali. W diecie Maj\u00f3w, Aztek\u00f3w oraz innych tamtejszych plemion odgrywa\u0142a wa\u017cniejsz\u0105 rol\u0119, ni\u017c prawdziwy pomidor Solanum lycopersicum <\/em>L. syn. Lycopersicon lycopersicum <\/em>H.Karst.<\/em>. W po\u0142owie zesz\u0142ego stulecia plantacje farolito za\u0142o\u017cono w wielu innych krajach o gor\u0105cym klimacie, m.in. po\u0142udniowych stanach USA, Australii, RPA, Indiach oraz Kenii. To bardzo ciep\u0142olubna ro\u015blina, zamieraj\u0105ca ju\u017c przy temperaturach ni\u017cszych od 160<\/sup>C.<\/p>\n

Warzywo to wykszta\u0142ca mocno rozro\u015bni\u0119te korzenie, silnie porozga\u0142\u0119ziane, zazwyczaj pok\u0142adaj\u0105ce si\u0119 po ziemi p\u0119dy, a tak\u017ce zaostrzone na ko\u0144cu, z\u0105bkowane li\u015bcie, zale\u017cnie od kultywaru g\u0142adkie b\u0105d\u017a mniej lub bardziej omszone. Wbrew temu co podaje polska Wiki kwiaty tej\u017ce miechunki wcale nie musz\u0105 by\u0107 \u017c\u00f3\u0142te. S\u0105 te\u017c odmiany o kwieciu purpurowym, jasno fio\u0142kowym, zielonkawym i czysto bia\u0142ym. P\u0142atki korony mog\u0105 by\u0107 jednolicie ubarwione albo obsypane szkar\u0142atnymi c\u0119tkami, s\u0142u\u017c\u0105cymi jako swego rodzaju \u201el\u0105dowiska\u201d dla owadzich zapylaczy. Najbardziej charakterystyczne s\u0105 rzecz jasna owoce: mi\u0119siste, dwukomorowe jagody, najcz\u0119\u015bciej fioletowe lub z\u0142ociste, okryte typowym dla miechunek rozd\u0119tym kielichem (\u201emiechem\u201d), w tym wypadku zwykle br\u0105zowym i do\u015b\u0107 a\u017curowym, w dotyku zbli\u017conym do papieru. Ca\u0142o\u015b\u0107 przypomina lampion st\u0105d nazwa \u201efarolito\u201d. Jedn\u0105 ze swoich nazw gatunkowych: \u201elepka\u201d zawdzi\u0119cza m. pomidorowa grubej warstwie wosk\u00f3w ro\u015blinnych pokrywaj\u0105cych sk\u00f3rk\u0119 jej owoc\u00f3w. Ich kszta\u0142t i kolor przypomina \u0142udz\u0105co niedojrza\u0142e pomidory niekt\u00f3rych odmian, st\u0105d hiszpa\u0144skie \u201etomatillo\u201d.<\/p>\n

Miechunka pomidorowa odgrywa w gospodarce cz\u0142owieka najwi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 z ca\u0142ego rodzaju Physalis<\/em>. Mieszka\u0144cy Ameryki \u0141aci\u0144skiej zbieraj\u0105 \u201epomidorki\u201d farolito nim w pe\u0142ni dojrzej\u0105. Takie, jeszcze zielone owoce uwa\u017cane s\u0105 za najsmaczniejsze, a zarazem najprostsze do przechowywania i transportu. Anglosasi natomiast wol\u0105 obra\u0107 \u201ewisienki\u201d z kielich\u00f3w, oczy\u015bci\u0107 z wosku, posieka\u0107 i zamrozi\u0107. Niekiedy te\u017c celowo susz\u0105 je niczym rodzinki albo \u017curawin\u0119. Miechunkowe \u017cniwa rozpoczyna si\u0119, gdy \u201ewisienki\u201d wype\u0142ni\u0105 \u201elatarenk\u0119\u201d niemal w ca\u0142o\u015bci, ale jeszcze nie do ko\u0144ca. J\u0119drna w dotyku, jasno zielona sk\u00f3rka to oznaki dobrej jako\u015bci. Turystom odradza si\u0119 nabywanie owoc\u00f3w jaskrawo \u017c\u00f3\u0142tych i\/lub o sp\u0119kanych, zaschni\u0119tych kielichach. Gorzej bywa w przypadku odmian z owocami fioletowymi, gdy\u017c te nawet przejrza\u0142e nigdy nie wype\u0142ni\u0105 ca\u0142kowicie swego \u201elampionu\u201d. Trzeba mie\u0107 sporo praktyki by nie da\u0107 si\u0119 oszuka\u0107 na targu.<\/p>\n

Cho\u0107 m. lepkiej daleko do r\u00f3\u017cnorodno\u015bci jab\u0142oni czy dyni pod wzgl\u0119dem r\u00f3\u017cnorodno\u015bci jej odmian oraz form lokalnych, to jednak wyhodowano kilka warto\u015bciowych, wyra\u017anie r\u00f3\u017cni\u0105cych si\u0119 kultywar\u00f3w. Najwa\u017cniejsze z nich to:<\/p>\n