{"id":1266,"date":"2019-07-01T21:35:21","date_gmt":"2019-07-01T19:35:21","guid":{"rendered":"https:\/\/ogrod-powsin.pl\/blog\/?p=1266"},"modified":"2019-07-01T21:42:09","modified_gmt":"2019-07-01T19:42:09","slug":"rosiczki-i-ich-wykorzystanie-w-biotechnologii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/rosiczki-i-ich-wykorzystanie-w-biotechnologii\/","title":{"rendered":"Rosiczki i ich wykorzystanie w biotechnologii"},"content":{"rendered":"

Ro\u015bliny owado\u017cerne fascynuj\u0105 ludzko\u015b\u0107 od pokole\u0144. Jest to grupa ro\u015blin, kt\u00f3ra obejmuje oko\u0142o 600 gatunk\u00f3w. S\u0105 one zdolne do \u0142apania zwierz\u0105t w pu\u0142apki oraz trawienia ich materii organicznej. Grupa ta nazywana jest tak\u017ce ro\u015blinami mi\u0119so\u017cernymi i to ta nazwa jest bardziej adekwatna, poniewa\u017c ich ofiarami mog\u0105 by\u0107 te\u017c m.in. ma\u0142e \u015blimaki, paj\u0105ki i rozwielitki. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ro\u015blin mi\u0119so\u017cernych zajmuje \u015brodowiska bezwapienne i kwa\u015bne, takie jak torfowiska. Jednym z rodzaj\u00f3w nale\u017c\u0105cych do ro\u015blin mi\u0119so\u017cernych jest rodzaj Drosera<\/em>, czyli rosiczki (na zdj\u0119ciu). W\u015br\u00f3d tego rodzaju wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 oko\u0142o 110 gatunk\u00f3w ro\u015blin. Rosiczki zajmuj\u0105 wszystkie kontynenty z wyj\u0105tkiem Antarktydy. Zlokalizowane s\u0105 g\u0142\u00f3wnie w Australii.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"\"<\/a>
Ro\u015bliny z rodzaju Drosera w hodowlach in vitro: a) D. indica; b) D. spatulata; c) D. madagascariensis. Ro\u015bliny pochodz\u0105 z kolekcji Pracowni Badania Zwi\u0105zk\u00f3w Biologicznie Czynnych Mi\u0119dzyuczelnianego Wydzia\u0142u Biotechnologii UG i GUMed.<\/figcaption><\/figure>\n

 <\/p>\n

Rosiczki s\u0105 bardzo zr\u00f3\u017cnicowanym rodzajem. Ich wielko\u015b\u0107 waha si\u0119 od kilku milimetr\u00f3w do 1 metra. Nadziemne cz\u0119\u015bci rosiczek mog\u0105 wyrasta\u0107 z k\u0142\u0105czy, korzeni albo bulw. R\u00f3\u017cnorodny jest tak\u017ce kszta\u0142t ich blaszki li\u015bciowej. Mo\u017ce by\u0107 okr\u0105g\u0142y, \u0142opatkowaty albo r\u00f3wnow\u0105ski. U niekt\u00f3rych gatunk\u00f3w wyst\u0119puj\u0105 li\u015bcie nitkowate. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 gatunk\u00f3w rosiczek jest wieloletnia. Zdobycz \u0142apana jest przez rosiczki za pomoc\u0105 lepkiej substancji produkowanej przez w\u0142oski wydzielnicze, umiejscowione na g\u00f3rnej powierzchni li\u015bci. Nazwa \u201eDrosera\u201d wywodzi si\u0119 z greckiego s\u0142owa \u201edroseros\u201d i oznacza \u201emokre od rosy\u201d, co odnosi si\u0119 do wygl\u0105du tej kleistej substancji. \u0141apanie pokarmu przez rosiczki to mechanizm aktywny. Li\u015bcie i w\u0142oski gruczo\u0142owe zginaj\u0105 si\u0119 do miejsca, w kt\u00f3rym znajduje si\u0119 zdobycz, tak by styka\u0142a si\u0119 z ni\u0105 jak najwi\u0119ksza liczba w\u0142osk\u00f3w. Im dalej od \u015brodka ro\u015bliny, tym w\u0142osek jest d\u0142u\u017cszy i jego ruch przy kontakcie z ofiar\u0105 jest szybszy. Gdy owad pr\u00f3buje uciec, porusza si\u0119 gwa\u0142townie i w konsekwencji oblepia si\u0119 coraz bardziej. Rol\u0105 w\u0142osk\u00f3w jest tak\u017ce wydzielanie enzym\u00f3w trawiennych i wch\u0142anianie materii organicznej.<\/p>\n

Zbieranie na du\u017c\u0105 skal\u0119 naturalnych populacji Drosera <\/em>oraz niszczenie \u015brodowisk, w kt\u00f3rych wyst\u0119puj\u0105 te ro\u015bliny jest powodem zmniejszania si\u0119 ich liczby. Wszystkie gatunki rosiczek wyst\u0119puj\u0105ce w Polsce (Drosera rotundifolia<\/em>, Drosera anglica <\/em>i Drosera intermedia<\/em>) s\u0105 pod ochron\u0105. Z tego te\u017c wzgl\u0119du poszukiwane s\u0105 inne \u017ar\u00f3d\u0142a pozyskiwania ro\u015blin z tego rodzaju. Sposobem walki ze zmniejszaj\u0105c\u0105 si\u0119 liczb\u0105 naturalnych populacji Drosera <\/em>mo\u017ce by\u0107 ich rozmna\u017canie w warunkach in vitro. <\/em>Ro\u015bliny owado\u017cerne od dawna wykorzystywane s\u0105 do cel\u00f3w medycznych. Ekstrakty i napary z rosiczek s\u0142u\u017cy\u0142y do leczenia gru\u017alicy, astmy, kokluszu, mia\u017cd\u017cycy, zapalenia uszu i oczu oraz \u0142agodzenia porannych md\u0142o\u015bci, obrz\u0119k\u00f3w, b\u00f3l\u00f3w w\u0105troby, brzucha, z\u0119b\u00f3w, a tak\u017ce jako \u015brodek uspokajaj\u0105cy.<\/p>\n

Wiemy dobrze, \u017ce przyjmowanie antybiotyk\u00f3w wi\u0105\u017ce si\u0119 z licznymi efektami ubocznymi, takimi jak np. md\u0142o\u015bci, b\u00f3le g\u0142owy, wysypka i dr\u017cenie mi\u0119\u015bni, a ich powszechne nadu\u017cywanie prowadzi do powstawania wielolekoopornych szczep\u00f3w mikroorganizm\u00f3w. To spowodowa\u0142o, \u017ce wykorzystanie ro\u015blin (w tym owado\u017cernych) w medycynie ponownie staje si\u0119 obiektem zainteresowania wielu naukowc\u00f3w i lekarzy. Ekstrakty z ro\u015blin z rodziny Droseraceae mog\u0105 wykazywa\u0107 w\u0142a\u015bciwo\u015bci przeciwzapalne, przeciwnowotworowe i przeciwdrobnoustrojowe. Zawdzi\u0119czaj\u0105 je dw\u00f3m grupom metabolit\u00f3w wt\u00f3rnych \u2013 naftochinonom i flawonoidom. G\u0142\u00f3wnym naftochinonem wyst\u0119puj\u0105cym w rosiczkach jest plumbagina. Innymi naftochinonami, kt\u00f3re mo\u017cna znale\u017a\u0107 w\u015br\u00f3d tej grupy ro\u015blin s\u0105 ramentaceon i droseron. W\u015br\u00f3d flawonoid\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 zwi\u0105zkami charakterystycznymi dla ro\u015blin kwitn\u0105cych, u ro\u015blin owado\u017cernych mo\u017cna wyr\u00f3\u017cni\u0107 takie zwi\u0105zki jak kwercetyna i kaempferol. Ponadto ekstrakty z rosiczek mog\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 tak\u017ce do produkcji nanocz\u0105stek srebra, kt\u00f3re r\u00f3wnie\u017c cechuj\u0105 si\u0119 w\u0142a\u015bciwo\u015bciami przeciwdrobnoustrojowymi. Wi\u0119cej na temat nanocz\u0105stek srebra b\u0119dziecie Pa\u0144stwo mogli przeczyta\u0107 w moim kolejnym po\u015bcie.<\/p>\n

Wojciech Tomaszewicz<\/b><\/em><\/p>\n


\nBibliografia:<\/strong><\/p>\n

    \n
  1. Banasiuk R, Kawiak A, Kr\u00f3licka A. 2012. In vitro cultures of carnivorous plants from the Drosera<\/em>and Dionaea<\/em>genus for the production of biologically active secondary metabolites. BioTechnologia<\/em>93: 87-96.<\/li>\n
  2. Banasiuk R, Krychowiak M, Swigon D, Tomaszewicz W, Michalska A, Chylewska A, Ziabka M, Lipi\u0144ski M, Ko\u015bcielska B, Narajczyk M, Kr\u00f3licka A. 2017.
    \nCarnivorous plants used for green synthesis of silver nanoparticles with broad-spectrum antimicrobial activity. Arab. J. Chem. <\/em>8: 23\u201332.<\/li>\n
  3. Braunberger C, Zehl M, Conrad J, Fischerb S, Adhami HR, Beifuss U, Krenn L. 2013. LC\u2013NMR, NMR, and LC\u2013MS identification and LC\u2013DAD quantification of flavonoids
    \nand ellagic acid derivatives in Drosera peltata. J. Chromatography B <\/em>932: 111\u2013 116.<\/li>\n
  4. Cushnie TPT, Lamb AJ. 2005. Antimicrobial activity of flavonoids. Int. J. Antimicrob. Agents<\/em>26: 343-356.<\/li>\n
  5. Finnie JF, van Staden J. 1993. Drosera<\/em>spp. (Sundew): Micropropagation and the in vitro<\/em>production of plumbagin. W: Biotechnology in Agriculture and Forestry<\/em>. Springer. Berlin. 24: 164-177.<\/li>\n
  6. Kawiak A, Domachowska A. 2016. Plumbagin suppresses the invasion of HER2-overexpressing breast cancer cells through inhibition of IKK\u03b1-mediated NF- \u03baB activation. PLOS One<\/em>11: 1-15.<\/li>\n
  7. Pietropaolo J, Pietropaolo P. 1986. Carnivorous Plants of the World. Timber Press, Incorporated. Portland. 1-7: 75-97.<\/li>\n
  8. Podbielkowski Z, Studnik-W\u00f3jcikowska B. (red.). 2003. Ro\u015bliny mi\u0119so\u017cerne \u2013 zwane te\u017c owado\u017cernymi. Multico Ofic. Wyd. Warszawa. 8-18, 48-60.<\/li>\n
  9. Zenk MH, F\u00fcrbringer M, Steglich W. 1969. Occurrence and distribution of 7\u2011methyljuglone and plumbagin in the Droseraceae<\/em>. Phytochemistry <\/em>8: 2199-2200.<\/li>\n<\/ol>\n

     <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Ro\u015bliny owado\u017cerne fascynuj\u0105 ludzko\u015b\u0107 od pokole\u0144. Jest to grupa ro\u015blin, kt\u00f3ra obejmuje oko\u0142o 600 gatunk\u00f3w. S\u0105 one zdolne do \u0142apania zwierz\u0105t w pu\u0142apki oraz trawienia ich materii organicznej. Grupa ta nazywana jest tak\u017ce ro\u015blinami mi\u0119so\u017cernymi i to ta nazwa jest bardziej adekwatna, poniewa\u017c ich ofiarami mog\u0105 by\u0107 te\u017c m.in. ma\u0142e \u015blimaki, paj\u0105ki i rozwielitki. Wi\u0119kszo\u015b\u0107…<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":1286,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","ngg_post_thumbnail":0,"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[30],"tags":[95,93,94],"class_list":["post-1266","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-laboraflorium","tag-biotechnologia","tag-drosera","tag-rosiczki"],"acf":[],"taxonomy_info":{"category":[{"value":30,"label":"LaboraFlorium"}],"post_tag":[{"value":95,"label":"Biotechnologia"},{"value":93,"label":"Drosera"},{"value":94,"label":"Rosiczki"}]},"featured_image_src_large":["https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/Drosera2-2-1024x531.jpg",1024,531,true],"author_info":{"display_name":"admin_1","author_link":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/author\/admin_1\/"},"comment_info":0,"category_info":[{"term_id":30,"name":"LaboraFlorium","slug":"laboraflorium","term_group":0,"term_taxonomy_id":30,"taxonomy":"category","description":"","parent":18,"count":12,"filter":"raw","term_order":"0","cat_ID":30,"category_count":12,"category_description":"","cat_name":"LaboraFlorium","category_nicename":"laboraflorium","category_parent":18}],"tag_info":[{"term_id":95,"name":"Biotechnologia","slug":"biotechnologia","term_group":0,"term_taxonomy_id":95,"taxonomy":"post_tag","description":"","parent":0,"count":1,"filter":"raw","term_order":"0"},{"term_id":93,"name":"Drosera","slug":"drosera","term_group":0,"term_taxonomy_id":93,"taxonomy":"post_tag","description":"","parent":0,"count":1,"filter":"raw","term_order":"0"},{"term_id":94,"name":"Rosiczki","slug":"rosiczki","term_group":0,"term_taxonomy_id":94,"taxonomy":"post_tag","description":"","parent":0,"count":1,"filter":"raw","term_order":"0"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1266","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1266"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1266\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1286"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1266"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1266"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ogrod.pan.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1266"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}